رهبری متمرکز: چگونه خانم‌های با استعداد شکوفا میشوند
فوریه 13, 2021
آغاز دوره توسعه ویژگی های رهبری برای مدیران
فوریه 16, 2021
نمایش همه

5 ویژگی مشاغل پایدار خانوادگی

با اینکه غالبا مشاغل خانوادگی نادیده گرفته می‌‎شوند، اما می‌‎توان آن‌ها را به وفور در اطراف مشاهده کرد. کافی است نگاهی به فروشگاه‌‎های کوچک و بزرگ موجود در محل زندگی خود داشته باشید، در نگاهی کلی می‌‎توان شرکت‎‌های بزرگی همچون بی‌ام‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌و (BMW)، سامسونگ (Samsung) و وال‌مارت (Walmart) را هم در این لیست قرار داد. طبق بررسی‎‌های انجام گرفته یک سوم شرکت‎‌های شاخص در فرانسه و آلمان با عنوان مشاغل خانوادگی فعالیت دارند. این مسئله به معنای آن است که سهم قابل توجهی از انتخاب مسائل مدیریتی شرکت‎‌ها و سازمان‎‌ها به خانواده‎‌ها باز می‎‌گردد.

از زمانی که مشاغل خانوادگی گسترش پیدا کرده‌‎اند، با چالش‎‌ها و عملکردهای منحصر به فردی هم در حوزه مدیریت شرکت و کسب‌و‌کار خانوادگی روبرو شده‌‎اند. از جمله این چالش‎‌ها می‌‎توان به پیروی از نسل قدیمی و بنیان‎گذار کسب‌و‌کار اشاره کرد. همانطور که می‌‎دانید با گذشت سال‎‌ها تعداد سهام‌داران مشاغل خانوادگی به صورت تصاعدی گسترش پیدا کرده‎ است، و افراد صرفا براساس ارتباطات خانوادگی مالک بخشی از سهام و درآمد کسب‌وکار‎ها شده‎‌اند. این در حالی است، که کمتر از 30 درصد مشاغل خانوادگی توانایی مشاهده نسل‎‌های دوم و  سوم را در کسب‌وکار‎‌های خانوادگی خود دارند.

برای اینکه شرکت‎‌ها و کسب‌و‌کارهای خانوادگی بتواند در حوزه کاری خود به رشد برسند، باید با دو چالش دستیابی به عملکرد تجاری قوی و متعهد نگه داشتن اعضای خانواده نسبت به مالکیت‎‌ها و توانایی‎‌های کسب‌و‌کارهای خانوادگی به صورت همزمان روبه‌رو شد.

5 ویژگی و بعد مهم برای خلق مشاغل پایدار خانوادگی شامل هماهنگی روابط در خانواده و درک نحوه تعاملات و ارتباطات خانواده با تجارت و کسب‌وکار خانوادگی، ایجاد ساختار مالکیتی به منظور خلق سرمایه برای دستیابی به رشد و سرمایه بیشتر، حاکمیت و سبد تجاری کسب‌وکار خانوادگی، مدیریت قدرتمند و حرفه‌‎ای ثروت خانواده و ارتقای ارزش‌‏های خانوادگی در طول نسل‏‌ها از طریق سرمایه‌‏گذاری در موسسات خیریه هستند. این موارد باید در کنار یکدیگر به صورت هم‌زمان کنترل شوند، تا این‌گونه بتوان به نتیجه مدنظر دست یافت.

کسب و کار خانوادگی

5 ویژگی لازم برای موفقیت مشاغل خانوادگی

برای اینکه مشاغل خانوادگی به موفقیت‎‌های متوالی برسند، نیازمند فعالیت خوب و هم‌زمان 5 عامل زیر هستند:

بعد اول، خانواده

گاها، مشاغل خانوادگی به دلایل گسترده‌‎ای همچون درگیری‎‌های خانوادگی بر سر پول، تجاوز به حریم شخصی مدیر و رهبر، درگیری بر سر جانشینی و غیره دچار ضعف و شکست می‎‌شوند. به همین منظور، ضروری است نقش‎‌هایی برای تک تک اعضای خانواده به عنوان سهام‌دار، عضو هیئت مدیره و مدیر و رهبر اصلی در نظر گرفت، زیرا اینگونه می‎‌توان از ایجاد مشکلات زیاد جلوگیری کرد.

مشاغل بزرگ خانوادگی به دلیل به کار بردن شیوه‌‎های مدیریتی قوی سالیان سال بر سر قدرت باقی مانده و از نسلی به نسل بعد انتقال یافته‎‌اند. آن‌ها سال‎‌ها است که توافق‎‌نامه‎‌های شفاهی و کتبی به منظور ترکیب و انتخاب اعضای هیئت مدیره شرکت، تعیین مدیرعامل، شرایطی برای رسیدگی به اعضای خانواده و غیره تعیین می‎‌کنند. و اینگونه، براساس توافق‌نامه و خط‎‌‌مشی‎‌های ایجاد شده تصمیماتی در رابطه با نحوه مدیریت و پیشروی شرکت پایه‌‎ریزی می‎کنند.

این تصمیمات ریز و درشت منجر به پایداری و توسعه کسب‌وکار‎‌های خانوادگی کوچک و بزرگ در طی سال‎‌ها می‎‌شود. آن‌ها معمولا رویکردهای شایسته‎‌سالاری برای مدیریت بلندمدت شرکت و سازمان خود اتخاذ می‎‌کنند. هرچند، هیچ قانون واحدی برای همه کسب‌کار‎‌ها وجود ندارد و سیاست‎‌های خانوادگی تاحدودی متناسب با اندازه کسب‌وکار خانوادگی، ارزش‌‎های کسب‌وکار، تحصیلات اعضای خانواده و صنایعی که کسب‌وکار‎ها با آن رقابت می‏‌کنند، پیش می‎‌روند.

اینگونه، از طریق رشد اعضای خانواده در کنار یکدیگر و از بین رفتن مدیریت واحد مشاغل خانوادگی، نهادهای خانوادگی می‌‎توانند امکان رشد و پرورش ارزش‎‌های خود را پیدا ‎کنند، و بدین طریق، آن‌ها حس غرور و معنای مالکیت را در کسب‌و‌کارهای خانوادگی خود خلق و لمس می‌‎کنند. جلسات و گردهمایی‎‌های خانوادگی به منظور انتخاب و بررسی اعضای جدید و یا موضوعات جدید می‎‌تواند اعضای خانواده را به سمت و سوی منافع مشترکی سوق دهد. اینگونه، افراد جوان‌تر در کسب‌و‌کارهای خانوادگی با نحوه کارکرد کسب‌وکارهای خانوادگی آشنا شده و به فرصت‌های بزرگی همچون استفاده از تجارب افراد حرفه‌‎ای در خانواده خود دست می‎‌یابند.

بعد دوم، مالکیت

مسئله بعدی که باید به آن توجه داشت، کنترل و نفوذ اعضای خانواده برای تامین سرمایه به منظور گسترش تجارت و تامین نیازهای نقدی کسب‌و‌کار است. معمولا معاملات تجاری انجام گرفته بین کسب‌و کارهای بزرگ و کوچک خانوادگی 15 تا 20 سال به درازا می‎‌کشند. به همین خاطر، باید به نوع مالکیت و سرمایه‎‌گذاری‎‌ها توجه ویژه‎‌ای داشت، زیرا این عامل باعث انتقال قدرت از نسلی به نسل دیگر می‎‌شود.

بسیاری از مشاغل خانوادگی شرکت‎‌های هلدینگ خصوصی زیرمجموعه‎‌های مستقلی دارند، زیر مجموعه‎‌هایی که ممکن است مالکیت آن‌ها عمومی باشند. به طور کلی، شرکت‎‌های هلدینگ خانوادگی کنترل بیشتری بر نحوه مدیریت شرکت دارند. زمانی که شرکت‎‌های هلدینگ خصوصی مدیریت می‎‌شوند، از تعارض منافع بین سرمایه‎‌گذاران کاسته می‎‌شود، که این امر منجر به افزایش بازدهی در کوتاه مدت می‎‌گردد.

معمولا، هدف از این کار حفظ سیاست‎‌های مالی کسب‌وکار‎‌های خانوادگی در نزد اعضای خانواده است. در واقع، بعضی از خانواده‎‌ها سرمایه‎‌گذاران خارجی را از کسب‌و‌کار خود حذف می‎‌کنند، و از طریق سرمایه‎‌گذاری مجدد، به سود بیشتری از کسب‌و‌کار خود می‌‎رسند. این درحالی است که برخی دیگر، سهام خصوصی را به عنوان راهی برای تزریق سرمایه به شرکت انتخاب می‎‌کنند. بسیاری از مشاغل خانوادگی تجاری سهام را به منظور حفظ قدرت و مالکیت خود محدود می‎‌کنند.

اینگونه، سهام‌داران خانوادگی که خواهان فروش سهام هستند، باید سهام خود را به خواهر، برادر، و یا اعضای دیگر خانواده به فروش برسانند. گاها بنا به دلایلی، برخی از مشاغل خانوادگی برای تامین نیازهای نقدی کسب‌وکار خود تصمیماتی برای پرداخت نقدینگی توسط نسل‎‌های آتی اتخاذ می‎‌کنند، و اینگونه در درازمدت بدهی‎‌هایشان پرداخت می‎‌کنند. توجه داشته باشید، هر کدام از این سیاست‎‌ها باتوجه به خط‌‎مشی‎‌ها و ارزش‎‌های خانوادگی هر کسب‌کار تجاری تغییر می‎‌کنند.

بعد سوم، حاکمیت و سبد تجاری

از طریق خلق خط‌مشی‎‌ها، قوانین و دستورالعمل‎‌های روشن و صریح می‎‌توان استراتژی‎‌های بلندمدتی برای شرکت‎‌های خانوادگی ایجاد کرد. دو عامل مهم موفقیت شامل اعضای هیئت مدیره قدرتمند و چشم‌‎اندازهای بلندمدت سهام‌‎ها هستند. در ادامه به این دو عامل بیشتر می‎‌پردازیم:

اعضای هیئت مدیره قدرتمند

مشاغل بزرگ و موفق خانوادگی که سالیان سال بر سر قدرت باقی مانده‌‎اند از حاکمیت قوی و قدرتمندی برخوردار هستند. اعضای این کسب‌وکار‎ها از طریق مشارکت فعالانه در کار اعضای هیئت مدیره شرکت به کنترل نحوه عملکرد مدیریت شرکت می‎‌پردازند. آن‌ها از دانش عمیق و تجارب یکدیگر به منظور جلوگیری از مشکلات احتمالی و افزایش موفقیت خود بهره می‎‌برند. البته، اینکه دانش خانواده را از طریق چشم‎‌اندازهای استراتژیکی تازه تقویت کنیم، از اهمیت زیادی برخوردار است. هنگامی که خانواده‎ای سهام کل یک شرکت را در اختیار دارد، به احتمال زیاد اعضای هیئت مدیره آن بخش قابل توجهی از مدیران داخلی را در بر می‎‌گیرند.

فرآیند انتخاب اعضای هیئت مدیره (داخلی و خارجی) از یک شرکتی نسبت به شرکت دیگر متفاوت است. برخی از مشاغل خانوادگی اعضای هیئت مدیره جدید را به تنهایی انتخاب می‎‌کنند و سپس از طریق گروه سهام‌داران آن‌ها را به رسمیت می‎‌شناسند. مکانیسم‌‎های انتخابی اعضای هیئت مدیره هر شرکت و سازمانی تفاوت‎‌هایی دارند. اما آنچه از اهمیت برخوردار است وجود اعضای هیئت مدیره قوی و قدرتمند برای اجرای مسائل مدیریتی به شیوه‎ای عالی و کاربردی است. گاها، برخی از این اعضا جلساتی طولانی مدت را برگزار کرده و در این جلسات درباره استراتژی‎‌های خود با یکدیگر به صورت مفصل بحث می‎‌کنند.

کسب و کار خانوادگی

مشاغل خانوادگی، مانند کسب‌و‌کارهای غیرخانوادگی، با چالش‎‌های زیادی برای حفظ و تشکیل اعضای هیئت مدیره اجرایی قوی مواجه هستند. البته، گاها مشاهده شده اعضای هیئت مدیره (افرادی که جز اعضای خانواده نیستند) نگرانی‎‌هایی همچون تصمیم‎‌گیری‎‌های غیررسمی درباره فرصت‎‌های شغلی و یا مسائل مالی هیئت مدیره (که شامل اعضای خانواده می‎‌شوند) به صورت غیررسمی دارند.

اینگونه، امکان از دست دادن فرصت برای اعضای هیئت مدیره خارجی وجود دارد. معمولا، اعضای هیئت مدیره کسب‌و‌کارهای خانوادگی بر وفاداری و پشتیبانی از اعضای خانواده تمرکز دارند، و این مسئله در صورت عدم مدیریت صحیح می‎تواند باعث ایجاد تصمیم‎‌های اشتباه و از دست دادن افراد کارآمد شود.

چشم‎‌انداز بلندمدت برای سهام

اکثر کسب‌و‌کارهای موفق خانوادگی به دنبال رشد و عملکرد مستمر برای افزایش ثروت خانواده و بهبود وضعیت کسب‌وکار خود هستند. این رویکرد، باعث حفظ مشاغل خانوادگی در مقابل وسوسه‎‌های برنامه‎‌ریزی کوتاه‎‌مدت (که هزینه‎‌های گرانی برای کسب‌وکارها به دنبال دارد) می‎‌شود. برنامه‎‌ریزی‎‌های بلندمدت با ریسک کم‌تر منافع زیادی برای کسب‌وکار‎‌های خانوادگی به همراه دارند.

چشم‌‎اندازهای بلندمدت

کسب‌و‌کارهای خانوادگی خواهان دستیابی به قدرت پرداخت مالی و بدهی کمتر نسبت به رقبای خود هستند. به کار بردن چشم‎‌اندازهای بلندمدت برای مسائل مالی مشاغل خانوادگی را منجر به رونق کمتر ‌در دوران بحرانی و شرایط خاص می‎‌کند. اما در این دوران شانس حیات این کسب‌و‌کارها نسبت به رقبا نیز افزایش می‎‌یابد. در دوران بحرانی، کسب‌و‌کارهای خانوادگی که چشم‌‎اندازهای بلندمدت برای کسب‌وکار خود لحاظ کرده‎‌اند، بهتر از این شرایط عبور می‎‌کنند.

باگذشت زمان دوباره می‎‌توان به دوران رشد و پیشرفت بازگشت!

معمولا، مشاغل خانوادگی احتیاط زیادی را در معاملات خود لحاظ می‎‌کنند. این در حالی است، که کسب‌وکار‎‌هایی که پایه و اساس آن‌ها خانواده نیست، معاملات خود را با ریسک بالا انجام می‎‌دهند. گرچه، معاملات تجاری حتی با در نظر داشتن احتیاط تاحدی ریسک دارند. صاحبان کسب‌و‌کارهای خانوادگی، معمولا بخش زیادی از ثروت خود را با تجارت همراه می‎‌کنند. آن‌ها معمولا با چالش‎‌هایی برای جلوگیری از ریسک‎‌های زیاد و بزرگ همراه هستند. به عنوان مثال، ممکن است ریسک بالا در معاملات تجاری باعث از دست دادن سرمایه خانواده و یا ورشکستی کسب‌و‌کار شود. به همین خاطر، می‎‌توان از طریق مدیریت صحیح ریسک‎‌های معاملاتی آنها را به نتایج بهتری رساند.

به همین خاطر است که مشاغل خانوادگی که از مدیریت بهتری در معاملات تجاری و سهام‎‌های خود برخوردارند، به موفقیت و ماندگاری بیشتری هم می‎‌رسند. در کسب‌و‌کارهای خانوادگی ترکیبی نقدینگی در جریان ثبات بیشتری دارد و بازده ریسک‎‌های معاملاتی نیز بیشتر است. به همین خاطر پیشنهاد می‎‌شود، کسب‌و‌کارهای خانوادگی تمرکز خود را به جای یک محصول یا خدمت بر چند محصول و خدمت بگذارند. اینگونه، به تدریج می‎‌توان به رشد و موفقیت بیشتر در بخش‌‎های مختلف یک کسب‌و‌کارهای خانوادگی در درازمدت رسید.

کسب و کار خانوادگی

بعد چهارم، مدیریت سرمایه و دارایی‌‎ها

می‎‌توان گفت، کسب‌و‌کارهای خانوادگی به توانایی‎‌های زیادی برای مدیریت ثروت خود نیازمند هستند. معمولا، مدیریت دارایی‎‌های نقدینگی، دارایی‎‌های سرمایه‎‌گذاری شده و سهام‎‌ها در شرکت و سازمان نیازمند دانش و تخصص هستند. به همین خاطر، از طریق همکاری با افراد توانمند و متخصص می‎‌توان از خطرات و ریسک‌‎های آتی کاست و منابع مالی زیادی را برای کسب‌وکار‎‌ها تامین کرد.

دستیابی به موفقیت و حفظ آن مسئله قطعی و یقینی نیست. بارها در طول تاریخ شاهد خانواده‎‌های ثروتمندی در سراسر جهان بوده‎‌ایم، خانواده‎‌هایی که سرمایه خود را از دست داده و ورشکسته شده‎‌اند. و ضررهایی که این خانواده‎‌ها متحمل شده‎‌اند، باتوجه به کسب‌و‌کار و کسب‌وکار‎‌هایشان متفاوت بوده است.

براساس موارد ذکر شده، می‎توان به اهمیت نحوه مدیریت ثروت و دارایی‎‌ها در مشاغل خانوادگی پی برد. طبق تحقیقات و بررسی‎‌های انجام گرفته 5 عامل برای موفقیت در مدیریت ثروت شناسایی شده‌‎اند. این 5 عامل شامل تخصص زیاد، به همراه عملیات و فرآیندهای نهادینه شده، معیارهای دقیق سرمایه‎‌گذاری، مدیریت دقیق عملکردها، فرهنگ کارآمد مدیریت ریسک‎، اندازه‌‎گیری و کنترل ریسک‎‌های متراکم و مدیریت باملاحظه استعدادها هستند.

بعد پنجم، موسسات خیریه

هر کسب‌و‌کار خانوادگی، می‎‌تواند برای افزایش حس وفاداری اعضای خانواده فرهنگ خیرخواهی را در کسب‌وکار خود ترویج دهد. در واقع، ترویج این فرهنگ منجر به افزایش ارزش‎ کسب‌و‌کار خانوادگی در طول نسل‎‌ها می‎‌شود. تقسیم ثروت که یک مسئولیت اجتماعی است، باعث ایجاد حسن نیت برای تجارت‎‌ها و کسب‌وکار‎‌ها می‎‌شود. هر ساله، بنیادهای خیریه تاسیس شده در خانواده‎‌های کارآفرین سهم عظیمی از کمک‎‌های خیرخواهانه را در سراسر جهان به خود اختصاص می‎‌دهند. در ایالات متحده آمریکا آن‌ها شامل 13 خیریه از مهم‌ترین فعالان این حوزه از کل 20 خیریه فعال مهم هستند، از جمله بنیاد خیریه می‎توان به بیل (Bill) و ملیندا گیس (Melinda Gates) در ایالات متحده آمریکا اشاره کرد.

در واقع، پول به تنهایی تضمین کننده هیچ‌گونه ارزش اجتماعی نیست. بلکه، خانواده‎‌های پولداری که در فعالیت‎‌های خیرخواهانه شرکت می‎‌کنند، منجر به بهبود وضعیت اجتماعی مردم تنگ دست و افزایش کمک‎‌های بشر دوستانه از نسلی به نسل دیگر می‎‌شوند. حتی، برخی از بنیادهای خانوادگی از طریق در نظر گرفتن بودجه‎ مخصوص افراد نیازمند شرایط بهتری را برای زندگی، تحصیل و یا حتی تامین نیازهای مالی آن‌ها فراهم می‎‌کنند.

اتخاذ این رویکردها در درازمدت منجر به افزایش فعالیت‎‌های بشر دوستانه و افزایش خیرخواهی و نوع دوستی نسل‎‌های آتی می‎‌شود. طبق بررسی‎‌ها و نتیجه‌گیری‎‌ها، مشارکت سازمان‎‌های غیرانتفاعی و غیردولتی منجر به ارتقا اهداف اجتماعی خانواده‌‎ها می‎‌شود.  به همین منظور، برای افزایش موفقیت و کارایی سازمان‎‌های خانوادگی می‎‌توان از ترکیب تخصص و اشتیاق مردم برای کمک استفاده کرد. طبق تجربه، مشاغل خانوادگی باید تمرکز خود را بر یادگیری و تصمیم‎‌گیری قرار دهند. اینگونه، آن‌ها می‌‎توانند با ذهنی باز و آماده معاملات تجاری خود را انجام دهند و بدین طریق به نتایج مثبتی در کسب‌و‌کار خود برسند.

نتیجه گیری

امیدواریم از مطالب فوق به منظور مدیریت بهتر کسب‌و‌کارهای خانوادگی بهره ببرید. 5 ویژگی ذکر شده برای دستیابی به موفقیت طولانی‎‌مدت و پایدار مشاغل خانوادگی کمک کننده هستند. در ضمن، شما می‎‌توانید از طریق به کار‌بردن این ویژگی‎‌ها چالش‎‌های موجود در کسب‌و‌کار خانوادگی را در شرایط بحرانی رفع کرده و از این شرایط برای گسترش کسب‌و‌کار خانوادگی خود استفاده کنید.

منبع

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *